Perswazje

Osiem lat wcześniej Anne Elliot dała się przekonać, by porzucić Fredericka Wentwortha, oficera marynarki wówczas obiecującego, lecz bez grosza przy duszy — a to za sprawą rad jej roztropnej matki chrzestnej, lady Russell. Teraz Wentworth powraca, zamożny i wolny, do kurczącego się świata jej rodziny, a do Anne dociera wieść, że uznał ją za tak odmienioną, iż z trudem by ją poznał. To, co następuje, jest studium tego, co pozostaje niewypowiedziane: przytulone maleństwo bez słowa zdjęte z jej szyi, dyskretnie ustąpione miejsce w przejeżdżającym powozie, jesienny orzech laskowy uniesiony jako symbol nieugiętości. Drobne gesty niosą cały ciężar uczucia.

Wokół Anne obraca się towarzystwo nakreślone z suchą precyzją. Jest dumna Elizabeth, która obsypuje względami swą niegodną kompankę, panią Clay. Jest skłonna do dramatyzowania Mary i jej beztroski Charles, oraz serdeczny admirał Croft, dzierżawca domu, na który Elliotowie nie mogą już sobie pozwolić. Austen obserwuje ich wszystkich z ironią, która nigdy nie staje się okrutna, a proza zachowuje spokój nawet wtedy, gdy jej bohaterce już go brakuje.

Za młodu zmuszono ją do rozwagi — zauważa powieść — z wiekiem nauczyła się romantyczności. Wie ona, jak stałe serce dochowuje własnej tajemnicy i czeka, i jak wiele może przejść między dwojgiem ludzi, którzy nie mówią niemal nic.